Trump’tan Türkiy’ye Yüzde 12.5 Vergi Tarifesi

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 60 ekonomiden yapılacak ithalata yönelik yeni gümrük vergisi uygulamasını resmen duyurdu. Daha önce Yüksek Mahkeme tarafından hukuka aykırı bulunan küresel tarife düzenlemelerinin ardından hazırlanan yeni sistem kapsamında, Türkiye’den ABD’ye ihraç edilen ve muafiyet dışında kalan ürünlere yüzde 12,5 oranında ek gümrük vergisi uygulanacak. Kararın 24 Temmuz itibarıyla yürürlüğe girmesi beklenirken, ihracatçıların gözü Washington’dan gelecek yeni açıklamalara çevrildi.
ABD yönetimi, dış ticaret politikasında yeni bir dönemin kapısını aralayan kararını farklı bir hukuki dayanağa oturttu. Daha önce mahkeme kararıyla önemli bölümü iptal edilen küresel tarifelerin yerine bu kez 1974 Ticaret Yasası’nın 301’inci maddesi devreye sokuldu. Böylece Washington yönetimi, zorla çalıştırılarak üretilen ürünlerin ithalatını engellemede yetersiz kaldığını öne sürdüğü ülkeleri kapsayan yeni bir tarife sistemi oluşturdu.
YENİ TARİFE KARARININ HUKUKİ DAYANAĞI DEĞİŞTİ
Trump yönetimi, önceki tarife uygulamalarının Yüksek Mahkeme tarafından hukuka aykırı bulunmasının ardından yeni bir yol izledi. ABD Ticaret Temsilciliği tarafından yürütülen kapsamlı soruşturma sonucunda, ithalat politikası bu kez 1974 Ticaret Yasası’nın 301’inci maddesine dayandırıldı.
Yetkililer, soruşturma kapsamında değerlendirilen ülkelerde zorla çalıştırılarak üretilen malların ithalatını önlemeye yönelik tedbirlerin yeterince uygulanmadığını savundu. Bu gerekçeyle yeni gümrük vergileri devreye alınırken, uygulamanın hukuki altyapısının önceki düzenlemelerden farklı olduğu vurgulandı.
60 EKONOMİ YENİ DÜZENLEME KAPSAMINA ALINDI
Yeni karar yalnızca belirli ülkeleri değil, ABD’nin en büyük ticaret ortakları arasında bulunan 60 ekonomiyi kapsıyor. Açıklanan listeye göre uygulanacak vergi oranları yüzde 10 ile yüzde 12,5 arasında değişiyor.
ABD yönetimi, söz konusu düzenlemenin ülkenin ithalat hacminin yaklaşık yüzde 99,4’ünü kapsayan en büyük ticaret partnerlerini hedef aldığını belirtti. Böylece küresel ticarette önemli bir etki oluşturabilecek yeni bir dönemin başladığı ifade ediliyor.
TÜRKİYE YÜZDE 12,5’LİK TARİFE GRUBUNDA YER ALDI
Yayımlanan Beyaz Saray memorandumunda yüzde 10 gümrük vergisi uygulanacak ülkeler tek tek sıralandı. Ancak Türkiye bu listede yer almadı.
Ayrıca Avrupa Birliği, Japonya, Güney Kore, Tayvan ve İsviçre için oluşturulan özel tarife düzenlemeleri içerisinde de bulunmayan Türkiye, diğer soruşturma kapsamındaki ekonomilerle birlikte yüzde 12,5 oranındaki ek vergi grubuna dahil edildi.
İHRACAT ÜRÜNLERİ EK VERGİYE TABİ OLACAK
Karar doğrultusunda Türkiye’den ABD’ye gönderilecek ve özel muafiyet kapsamına alınmayan ürünler yüzde 12,5 oranında ilave gümrük vergisiyle karşı karşıya kalacak.
Bu durumun özellikle ABD pazarına ihracat yapan Türk firmalarının maliyetlerini artırabileceği ve bazı sektörlerde rekabet koşullarını etkileyebileceği değerlendiriliyor.
24 TEMMUZ’DA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK
ABD yönetimi tarafından açıklanan takvime göre mevcut yüzde 10’luk geçici küresel tarifenin süresinin sona ermesiyle birlikte yeni uygulama 24 Temmuz’da yürürlüğe girecek.
Böylece yeni vergi sistemi resmen devreye alınacak ve soruşturma kapsamındaki ülkelerden yapılan ithalat yeni oranlar üzerinden vergilendirilecek.
KÜRESEL TİCARETTE YENİ TARTIŞMA BAŞLATABİLİR
Trump yönetiminin aldığı kararın yalnızca Türkiye’yi değil, uygulama kapsamındaki tüm ülkeleri etkilemesi bekleniyor. Uluslararası ticaret çevreleri, yeni tarifelerin küresel ticaret dengeleri üzerinde önemli sonuçlar doğurabileceğini değerlendiriyor.
Önümüzdeki günlerde karardan etkilenen ülkelerin atacağı adımlar ve olası diplomatik girişimler yakından takip edilecek.
GÖZLER TÜRKİYE’DEN GELECEK AÇIKLAMALARDA
Yeni gümrük vergisinin yürürlüğe girmesine kısa süre kala gözler Ankara’nın atacağı adımlara çevrildi. İhracatçı birlikleri, iş dünyası temsilcileri ve ilgili kamu kurumlarının uygulamanın olası ekonomik etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulunması bekleniyor.
Özellikle ABD pazarına yoğun ihracat yapan sektörlerin yeni tarife karşısında nasıl bir yol izleyeceği önümüzdeki süreçte netlik kazanacak.