Kiralık araçlarda yeni dönem

Ticaret Bakanlığı’nın yeni yönetmeliğiyle araç kiralama sektöründe kurallar baştan aşağı değişiyor. 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek düzenlemeyle klasik araçlar dışında 6 yaşından büyük taşıtlar kiralanamayacak. Elektrikli araçlarda 300 bin, diğer araçlarda ise 180 bin kilometre sınırı uygulanacak. İşletmelere yetki belgesi zorunluluğu getirilirken depozito, rezervasyon, hasar ve internet ilanlarına ilişkin tüketiciyi doğrudan ilgilendiren yeni kurallar da uygulanacak.

Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, 15 Ağustos 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. Düzenleme ile araç kiralama sektörünün kayıt altına alınması, hizmet standartlarının yükseltilmesi ve tüketicilerin kiralama sürecinde karşılaştığı mağduriyetlerin azaltılması hedefleniyor. Yönetmeliğin temel hükümleri 1 Ocak 2027 itibarıyla uygulanmaya başlanacak.

6 YAŞINDAN BÜYÜK ARAÇLAR KİRALANAMAYACAK

Yeni dönemin en dikkat çeken düzenlemelerinden biri kiralık araçların yaşına getirilen sınır oldu. Klasik motorlu kara taşıtları hariç olmak üzere 6 yaşından büyük araçların kiraya verilmesine izin verilmeyecek.

Araçlarda kilometre sınırı da uygulanacak. Elektrikli araçlarda üst sınır 300 bin kilometre, diğer araçlarda ise 180 bin kilometre olacak. Bu sınırların üzerindeki araçlar kiralama filosunda kullanılamayacak.

AĞIR HASARLI VE BAKIMSIZ ARAÇLARA YASAK

Yaş ve kilometre şartını karşılamak tek başına yeterli olmayacak. Ağır hasar kaydı bulunan, geçerli muayenesi veya zorunlu mali sorumluluk sigortası olmayan araçların kiralanmasına izin verilmeyecek.

Periyodik bakımları zamanında yaptırılmayan araçlar da bakımları tamamlanıncaya kadar müşterilere teslim edilemeyecek. Böylece kiralık araç filolarında güvenlik açısından belirli bir standardın oluşturulması amaçlanıyor.

ARAÇ KİRALAMA ŞİRKETLERİNE YETKİ BELGESİ ŞARTI

Ticari amaçla motorlu kara taşıtı kiralayan işletmeler artık yetki belgesi almak zorunda olacak. Yetki belgesi alacak işletmelerin vergi mükellefi olması, ilgili meslek odasına kayıt yaptırması ve kiralama faaliyetini resmi kayıtlarında göstermesi gerekecek.

Kiralama sorumlularında da yeni şartlar aranacak. Bu kişilerin 18 yaşını doldurmuş, en az ilköğretim mezunu ve Seviye 4 mesleki yeterlilik belgesine sahip olması gerekecek. Kiralama faaliyetlerinin takip edilmesi amacıyla Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi kurulacak.

ŞİRKETLERE EN AZ 5 VEYA 10 ARAÇ ŞARTI

Araç kiralama işletmelerinin sahip olması gereken minimum filo büyüklüğü de bulundukları bölgeye göre belirlendi. Büyükşehir belediyesi bulunan illerin nüfusu 30 bini aşan ilçelerinde faaliyet gösteren işletmelerin en az 10 araca sahip olması gerekecek. Bu araçlardan en az 5’i işletmenin kendi adına kayıtlı olacak.

Nüfusu 30 bini aşmayan ilçelerde ve büyükşehir statüsünde bulunmayan illerde ise en az 5 araçlık filo şartı uygulanacak. Bu işletmelerde araçların en az 2’sinin işletme adına tescilli olması gerekecek.

ELEKTRİKLİ VE HİBRİT ARAÇ ZORUNLULUĞU

Büyükşehirlerde nüfusu 30 bini geçen ilçelerde faaliyet gösteren işletmelerin filosunda en az iki hibrit veya tamamen elektrikli araç bulunması gerekecek. Bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş olması şartı aranacak.

Düzenlemeyle kiralama sektöründe elektrikli ve hibrit araç kullanımının artırılması ile yerli üretimin desteklenmesi hedefleniyor.

DEPOZİTOYA ÜST SINIR GELDİ

Araç kiralayan vatandaşları doğrudan ilgilendiren önemli değişikliklerden biri depozito uygulamasında yapılacak. 6 gün ve daha kısa süreli kiralamalarda en fazla 3 günlük kira bedeli kadar depozito alınabilecek.

7 ila 29 günlük veya haftalık kiralamalarda ise depozito en fazla 7 günlük kira bedeli olacak. Araç iade edildikten ve kira sözleşmesi sona erdikten sonra depozito iadesine ilişkin işlemlerin en geç 7 gün içinde tamamlanması gerekecek.

NORMAL YIPRANMA İÇİN PARA KESİLEMEYECEK

Aracın olağan kullanımından kaynaklanan aşınma ve yıpranmalar gerekçe gösterilerek kiracıdan ücret alınamayacak ve depozitodan kesinti yapılamayacak.

Değer kaybı konusunda da işletmelerin doğrudan kiracıya ücret çıkarmasının önüne geçilecek. Tarafların anlaşması dışında gerekli hukuki veya tahkim kararları bulunmadan değer kaybı adı altında kiracıdan bedel talep edilemeyecek.

REZERVASYON İPTALİNDE TÜKETİCİYE YENİ HAK

Ön ödemeli araç kiralama rezervasyonlarında tüketiciler için yeni iptal ve değişiklik hakları getirildi. Araç teslimine 24 saatten fazla süre bulunması halinde tüketici herhangi bir kesinti olmadan rezervasyonunu değiştirebilecek veya iptal edebilecek.

İptal edilen rezervasyonlarda ödenen bedellerin iadesi de belirlenen süreler içerisinde gerçekleştirilecek. Böylece tüketicilerin özellikle internet üzerinden yaptığı erken rezervasyonlarda yaşadığı ücret iadesi sorunlarının azaltılması amaçlanıyor.

YETKİ BELGESİ OLMAYAN İNTERNETTEN İLAN VEREMEYECEK

İnternet üzerinden araç kiralama hizmeti sunan ilan ve aracılık platformlarına da sorumluluk getirildi. Platformlar, yetki belgesi bulunmayan işletmelerin üyelik veya kayıt işlemlerine izin veremeyecek.

İlana çıkarılan aracın ilgili işletme tarafından kiralanmaya yetkili olup olmadığı da ilan yayımlanmadan önce doğrulanacak. Araç ilanlarında marka, model yılı, enerji türü, segment, kilometre ve aracın özelliklerini gösteren ayrıntılı bilgilerin yer alması gerekecek.

YENİ DÖNEM 1 OCAK 2027’DE BAŞLAYACAK

Yönetmelik 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek. Düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihte faaliyetini sürdüren mevcut araç kiralama işletmelerine ise yetki belgesi almak için 1 Temmuz 2027’ye kadar süre tanınacak. Bazı araç sayısı ve filo niteliklerine ilişkin geçiş hükümleri ise mevcut işletmeler açısından daha ileri tarihlerde uygulanacak.

Yeni düzenlemeyle araç kiralama sektöründe hem işletmelerin çalışma koşulları hem de tüketicilerin hakları önemli ölçüde değişecek. Özellikle 6 yaş, 180 bin kilometre ve elektrikli araçlarda 300 bin kilometre sınırı, kiralama filolarının önümüzdeki dönemde ciddi biçimde yenilenmesini beraberinde getirecek.