Darphane 1 ve 5 Kuruşun Basımını Durdurdu

Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, artan üretim maliyetleri nedeniyle 1 ve 5 kuruşluk madeni paraların basımını 2026 itibarıyla tamamen durdurdu. Üretim ağırlığı 1 TL ve 5 TL’ye kaydırıldı.

Türkiye’de madeni para üretiminde dikkat çeken bir değişiklik yaşandı. Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü, maliyetlerin nominal değerleri aşması nedeniyle 1 ve 5 kuruşluk madeni paraların basımını sonlandırdı. Küçük nominal değerli paraların zamanla piyasadan çekilmesi bekleniyor.

1 ve 5 kuruş artık basılmayacak

Darphane, 2026 yılı başı itibarıyla 1 ve 5 kuruşluk madeni paraların üretimini tamamen durdurdu.

Bu kararın temel gerekçesi olarak üretim maliyetlerinin paranın kendi değerini katlaması gösterildi.

Ekonomistler, bu adımın uzun süredir beklenen bir düzenleme olduğunu ifade ediyor.

25 kuruşun ardından yeni adım

Darphane, 2024 yılında 25 kuruşun basımını durdurmuştu.

Şimdi ise 1 ve 5 kuruşluk paraların üretimi sona erdirildi.

Bu gelişme, küçük madeni paraların piyasadaki rolünün giderek azalacağını gösteriyor.

Üretim 1 TL ve 5 TL’ye kaydırıldı

Yeni dönemde Darphane, üretim kapasitesini daha yüksek nominal değerlere yönlendirdi.

2026 itibarıyla 5 TL, 1 TL, 50 kuruş ve 10 kuruş basımı devam ediyor.

Özellikle madeni 5 TL’nin üretimine ağırlık verildiği belirtiliyor.

1 TL’nin maliyeti 4 TL’yi aştı

Darphane verilerine göre bazı madeni paraların üretim maliyetleri ciddi şekilde arttı.

1 TL’nin üretim maliyetinin 4 TL’yi, 50 kuruşun maliyetinin ise 3 TL’yi aştığı ifade ediliyor.

Bu tablo, küçük nominal değerli paraların ekonomik açıdan sürdürülebilir olmadığını ortaya koyuyor.

Ocak ayında dikkat çeken üretim rakamları

Ocak ayında 50 kuruştan 2 milyon 70 bin adet, 10 kuruştan ise yalnızca 180 bin adet basıldı.

Buna karşılık 5 TL’den 10 milyon adet üretim yapıldı.

Bu dağılım, üretim stratejisinin yüksek nominal değerli paralara kaydığını gösteriyor.

Küçük paralar piyasadan çekilecek mi?

Üretimin durdurulması, mevcut 1 ve 5 kuruşların tedavülden hemen kalkacağı anlamına gelmiyor.

Ancak zamanla bu paraların piyasadaki varlığının azalması bekleniyor.

Uzmanlar, fiili kullanımın zaten çok sınırlı olduğunu vurguluyor.

Nakit kullanımında yeni dönem

Dijital ödeme sistemlerinin yaygınlaşması, küçük madeni paraların kullanımını daha da azalttı.

Market ve perakende sektöründe de kuruş bazlı fiyatlamaların fiilen uygulanmadığı görülüyor.

Bu durum, Darphane’nin kararını ekonomik açıdan destekleyen bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Enflasyonun etkisi

Yüksek enflasyon ortamında küçük nominal değerli paraların satın alma gücü ciddi ölçüde azaldı.

1 ve 5 kuruşluk paralar günlük alışverişte neredeyse işlevsiz hale geldi.

Bu tablo, maliyet-fayda dengesinin bozulmasına yol açtı.

5 TL’ye özel önem

Cumhuriyetin 100. yılı anısına basılan 5 TL madeni para piyasada kalmaya devam ediyor.

Ocak ayında 10 milyon adet basılması, bu paraya verilen önemi gösteriyor.

Yetkililer, 5 TL’nin dolaşımdaki ağırlığının artacağını belirtiyor.

Ekonomik denge açısından anlamı

Madeni para üretim maliyetlerinin nominal değeri aşması, kamu kaynakları açısından verimsizlik oluşturuyor.

Darphane’nin bu kararı, mali disiplin ve bütçe dengesi açısından rasyonel bir adım olarak görülüyor.

Ancak uzun vadede fiyatlama alışkanlıklarında da değişim yaşanabilir.

Küçük paralar tarihe mi karışıyor?

Darphane’nin 1 ve 5 kuruşluk madeni paraların basımını durdurması, Türkiye’de para politikası ve nakit kullanımında yeni bir dönemin işareti olarak değerlendiriliyor.

Artan maliyetler ve düşen satın alma gücü, küçük nominal değerli paraları işlevsiz hale getirdi.

Önümüzdeki süreçte 10 ve 50 kuruşun da geleceği merak konusu olurken, piyasada daha çok 1 TL ve 5 TL’nin ağırlık kazanması bekleniyor.