SGK İşten Çıkış Kodlarını Kaldırdı

SGK, e-Devlet üzerinden görüntülenen hizmet dökümünde yer alan işten çıkış nedenlerine ilişkin kod ve açıklamaları kaldırdı. Danıştay’ın iptal kararı sonrası yapılan bu değişiklik, milyonlarca çalışanın iş hayatını doğrudan etkiliyor.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren önemli bir uygulama değişikliğine gitti. e-Devlet sistemi üzerinden alınabilen “SGK Tescil ve Hizmet Dökümü / İşyeri Ünvan Listesi” belgesinde yer alan işten çıkış nedenlerine dair kod ve açıklamaların kaldırıldığı ortaya çıktı. Özellikle yeni iş başvurularında ciddi mağduriyetlere yol açtığı belirtilen bu kodlara ilişkin adım, Danıştay’ın verdiği kritik kararın ardından atıldı. Söz konusu değişiklik, çalışma hakkı ve kişisel verilerin korunması açısından yeni bir dönemin kapısını araladı.

SGK Hizmet Dökümünde Dikkat Çeken Güncelleme

SGK tarafından e-Devlet’te sunulan hizmet dökümü belgelerinde önemli bir sadeleştirme yapıldı. Daha önce işten çıkış nedenlerini gösteren kodlar ve açıklamalar belgede açık şekilde yer alıyordu. Yapılan güncelleme ile bu bilgiler tamamen kaldırıldı. Böylece belge, yalnızca sigorta süresi ve prim bilgilerini içerir hale geldi. Bu adım, çalışanların kişisel verilerinin korunması açısından önemli görülüyor.

İşten Çıkış Kodları Neden Tartışma Konusuydu?

İşten çıkış kodları, çalışanın işten hangi gerekçeyle ayrıldığını gösteriyordu. Ancak bu kodlar çoğu zaman işverenin tek taraflı beyanına dayanıyordu. Herhangi bir yargı sürecinden geçmeyen bu bilgiler resmi kayıtlara işleniyordu. Bu durum, çalışanların itibarını zedeleyebiliyordu. Özellikle haksız kodlamalar ciddi mağduriyetler yaratıyordu.

Yeni İş Başvurularında Büyük Sorun Yaşanıyordu

Birçok çalışan, hizmet dökümünde yer alan çıkış kodları nedeniyle iş görüşmelerinde zor durumda kalıyordu. Bazı kodlar, çalışanın kusurlu ya da disiplinsiz olduğu izlenimini yaratabiliyordu. İşverenler bu belgelere dayanarak ön yargılı kararlar alabiliyordu. Bu nedenle işten çıkış kodları, iş bulmanın önünde görünmez bir engel haline gelmişti.

Danıştay’dan Kritik İptal Kararı

Danıştay, 14 Ekim 2024 tarihinde verdiği kararla SGK uygulamasını mercek altına aldı. Özellikle “ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık” kodu incelendi. Mahkeme, bu kodun yargı denetiminden geçmemiş iddialara dayandığını tespit etti. Kararda, bu durumun çalışma hakkını ihlal edebileceği vurgulandı.

Kişisel Verilerin Korunması Vurgusu

Danıştay kararında, işten çıkış kodlarının kişisel veri niteliği taşıdığına dikkat çekildi. Bu verilerin açık rıza olmaksızın paylaşılmasının hukuka aykırı olduğu ifade edildi. Özellikle hassas nitelikteki değerlendirmelerin resmi belgelerde yer alması eleştirildi. Karar, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu açısından emsal niteliği taşıyor.

SGK Uygulamayı Sessizce Değiştirdi

Danıştay kararının ardından SGK, uygulamada değişikliğe gitti. Ancak bu değişiklik kamuoyuna geniş bir duyuru ile açıklanmadı. Çalışanlar, e-Devlet üzerinden belge aldıklarında farkı kendileri tespit etti. Çıkış kodlarının görünmemesi dikkat çekti ve kısa sürede gündem oldu.

Kodlar Tamamen Silindi mi?

Yapılan düzenleme ile işten çıkış kodları, çalışanın e-Devlet üzerinden aldığı belgelerde görünmez hale geldi. Ancak bu bilgilerin SGK’nın kendi iç sistemlerinde tamamen silinip silinmediği netlik kazanmadı. Uzmanlara göre, kodlar idari amaçlarla kurum içinde tutulmaya devam edebilir. Fakat üçüncü kişilerle paylaşımı sınırlandırılmış durumda.

Çalışanlar Açısından Ne Değişti?

Yeni uygulama, çalışanlar açısından önemli bir kazanım olarak değerlendiriliyor. Artık hizmet dökümü belgesi, çalışanın aleyhine yorumlanabilecek ifadeler içermiyor. Bu durum, iş başvurularında eşitlik ilkesini güçlendiriyor. Çalışanların geçmişe dair damgalanmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

İşverenler Bu Duruma Nasıl Yaklaşıyor?

Bazı işverenler, çıkış kodlarının kaldırılmasının bilgi eksikliği yaratabileceğini savunuyor. Ancak hukukçular, işverenlerin adayları değerlendirirken tek taraflı iddialara dayanmaması gerektiğini belirtiyor. Yeni sistem, daha adil bir işe alım sürecini teşvik ediyor. Referans ve mülakat süreci ön plana çıkıyor.

Hukukçulardan Karara Destek

Çalışma hukuku uzmanları, Danıştay kararını yerinde buluyor. Resmi kayıtlarda yargısız infaz anlamına gelebilecek ifadelerin yer almaması gerektiği vurgulanıyor. Uzmanlara göre bu karar, çalışan hakları açısından önemli bir dönüm noktası. Benzer uygulamaların da gözden geçirilmesi bekleniyor.

Uygulama Geçmiş Kayıtları Kapsıyor mu?

Merak edilen konulardan biri de eski kayıtların durumu oldu. Mevcut durumda, geçmiş dönemlere ait belgelerde de çıkış kodlarının görünmediği belirtiliyor. Bu durum, daha önce mağduriyet yaşayan çalışanlar için de olumlu bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Ancak hukuki süreç başlatanlar için bireysel durumlar önemini koruyor.

Çalışma Hayatında Yeni Bir Dönem mi Başlıyor?

Uzmanlar, bu değişikliğin çalışma hayatında daha şeffaf ve adil bir yapıya geçişin işareti olduğunu ifade ediyor. Çalışanların tek taraflı beyanlarla etiketlenmesinin önüne geçilmesi hedefleniyor. Dijital belgelerin içeriği yeniden şekilleniyor. Bu adımın benzer kamu uygulamalarına da örnek olması bekleniyor.

SGK’nın işten çıkış kodlarını e-Devlet belgelerinden kaldırması, çalışan hakları ve kişisel verilerin korunması açısından önemli bir gelişme olarak öne çıkıyor. Danıştay’ın iptal kararıyla hız kazanan bu değişiklik, iş arama sürecinde yaşanan yapısal sorunlara çözüm üretmeyi amaçlıyor. Uygulamanın uzun vadede çalışma hayatında daha adil, şeffaf ve insan odaklı bir sistemin oluşmasına katkı sağlaması bekleniyor.