Putin’dan 5 yabancı şirkete karar: Rusya’daki varlıklar devredildi

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, aralarında Fransız zemin kaplama üreticisi Tarkett’in de bulunduğu beş şirketin Rusya’daki varlıklarını geçici yönetime devreden kararnameyi imzaladı. Şirketlerin 2025 yılı toplam gelirinin 50 milyar rubleyi, yaklaşık 532 milyon avroyu aştığı bildirildi.
Rusya ile Batılı ülkeler arasındaki ekonomik gerilim, yabancı şirketlerin ülkedeki varlıklarına yönelik yeni bir kararla gündeme geldi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, beş şirkete ait Rusya’daki hisselerin ve varlıkların Centre Capital adlı yönetim şirketinin geçici kontrolüne alınmasını öngören kararnameyi imzaladı. 15 Ekim tarihli kararname, 16 Ekim’de yayımlanan haberlerle kamuoyuna yansıdı.
Karar, zemin kaplama, kâğıt ambalaj, kişisel hijyen ürünleri ile metal ve plastik ambalaj üretimi alanlarında faaliyet gösteren şirketleri kapsıyor. Şirketlerin toplam yıllık gelirinin 50 milyar rubleyi aştığı, bunun yaklaşık 532 milyon avroya karşılık geldiği belirtildi.
Hangi şirketler karar kapsamına alındı?
Kararnameyle Rusya’daki varlıkları geçici yönetime devredilen şirketler arasında Fransız Tarkett, kâğıt ambalaj üreticisi Kappa Rus, Belçikalı Ontex grubunun Rusya iştiraki Ontex RU, Eviosys Packaging Kuban ve Alman Menshen grubuyla bağlantılı Menshen Packaging CIS bulunuyor.
Zemin kaplama ürünleri üreten Tarkett, Rusya’da üretim faaliyetlerini sürdüren uluslararası şirketlerden biri. Kappa Rus kâğıt ambalaj, Ontex RU kişisel hijyen ürünleri, Eviosys Packaging Kuban metal ambalaj, Menshen Packaging CIS ise plastik ambalaj alanında faaliyet gösteriyor.
Şirketlerin mülkiyet yapıları farklılık gösteriyor. Örneğin Eviosys Packaging Kuban, ABD merkezli Sonoco grubuyla bağlantılı bulunurken Kappa Rus’un hisseleri İsveç merkezli Sverige International Holdings üzerinden tutuluyordu. Karar, bu şirketlerin Rusya’daki belirli varlık ve iştiraklerini kapsıyor.
Varlıklar Centre Capital’in yönetimine bırakıldı
Kararname kapsamında şirketlerin Rusya’daki hisseleri ve belirli iştirakleri Centre Capital adlı yönetim şirketinin geçici kontrolüne devredildi. Şirketin 2026 yılının şubat ayında kurulduğu, yöneticisi Marat Mirkhaydarov’un ise daha önce Zabaykalskiy bölgesindeki valilik yönetiminde görev yaptığı bildirildi.
Düzenleme, şirketlerin Rusya’daki varlıklarının yönetimini doğrudan etkiliyor. Ancak geçici yönetim uygulaması ile varlıkların hukuken tamamen ve kalıcı biçimde kamulaştırılması aynı anlama gelmiyor. Kararın kapsamı, ilgili şirketlere ait Rusya’daki belirli hisseler ve işletme varlıkları üzerinden şekilleniyor.
Rusya daha önce de Batılı şirketlerin varlıklarını devretmişti
Putin yönetimi, daha önce de yabancı şirketlerin Rusya’daki varlıkları üzerinde geçici yönetim uygulamasına başvurmuştu. Eylül ayında Nestlé, Metro, Auchan ve Leroy Merlin gibi uluslararası şirketlerin Rusya’daki varlıklarına yönelik benzer kararlar gündeme gelmişti.
Yabancı şirketlerin varlıklarını geçici yönetime alma mekanizması, Nisan 2023’te yayımlanan başkanlık kararnamesiyle oluşturuldu. Bu düzenleme, belirli koşullarda yabancı şirketlerin Rusya’daki varlıklarına geçici yönetici atanmasına imkân sağlıyor.
Batılı hükümetler ve uluslararası hukuk uzmanları, bu tür uygulamaları mülkiyet hakları ve uluslararası hukuk bakımından eleştiriyor. Rusya ise Batılı ülkelerin Rus varlıklarına yönelik yaptırımları ve kısıtlamalarıyla bağlantılı olarak karşı önlemler alıyor.
Son kararla birlikte yabancı şirketlerin Rusya’daki faaliyetleri ve mülkiyet hakları üzerindeki belirsizlik yeniden gündeme geldi.