Konut Satışında Yeni Dönem Başlıyor

Gayrimenkul sektöründe sahte ilanlara karşı kritik adım atılıyor. 15 Şubat itibarıyla satılık konut ve arsa ilanlarında Elektronik İlan Doğrulama Sistemi zorunlu hale gelecek. Uzmanlara göre yaklaşık 200 bin ilan sistem dışı kalabilir.
Kiralık konut ilanlarında geçtiğimiz yıl devreye alınan Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS), artık satılık ilanlar için de uygulanacak. 1 Şubat’ta üç ilde pilot olarak başlayan sistem, 15 Şubat’tan itibaren Türkiye genelindeki tüm satılık konut ve arsa ilanlarını kapsayacak. Düzenleme ile hem sahte ilanların hem de spekülatif fiyat artışlarının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Elektronik İlan Doğrulama Sistemi Nedir?
Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS), internet ortamında verilen gayrimenkul ilanlarının gerçek mal sahibi tarafından yetkilendirilmesini zorunlu kılan bir uygulama olarak hayata geçirildi. Sistem sayesinde ilan veren kişinin mülk üzerinde tasarruf yetkisi olup olmadığı kontrol ediliyor.
Bu uygulama ile birlikte tapu kayıtları üzerinden doğrulama yapılmadan ilan açılması mümkün olmayacak. Böylece piyasada sıkça karşılaşılan “sahte ilan”, “yetkisiz emlakçı” ve “fiyat manipülasyonu” gibi sorunların önüne geçilmesi amaçlanıyor.
15 Şubat’tan İtibaren Zorunlu Hale Geliyor
1 Şubat’ta üç pilot şehirde uygulamaya alınan sistem, 15 Şubat itibarıyla ülke genelinde zorunlu olacak. Bu tarihten sonra satılık konut ve arsa ilanı vermek isteyen herkes sistem üzerinden yetki doğrulaması yapmak zorunda kalacak.
Yetki doğrulaması yapılmadan ilan platformlarına giriş yapılamayacak. Bu durum, özellikle ilan sitelerinde yoğun şekilde yer alan yetkisiz veya eski ilanların büyük bölümünün sistemden silinmesine neden olabilir.
200 Bin İlanın Kaldırılması Bekleniyor
Sektör temsilcileri, Türkiye genelinde yaklaşık 1 milyon satılık gayrimenkul ilanı bulunduğunu belirtiyor. Yeni düzenleme sonrası bu ilanların yüzde 20’sine yakın bölümünün sistem dışı kalabileceği ifade ediliyor.
Bu oran yaklaşık 200 bin ilanın kaldırılması anlamına geliyor. Özellikle aynı konut için farklı fiyatlarla açılan çoklu ilanların ve yetkisiz kişilerce verilen duyuruların ortadan kalkması bekleniyor.
Sahte İlanlara Karşı Sert Önlem
Son yıllarda internet ilan sitelerinde aynı konutun farklı fiyatlarla listelenmesi, gerçekte olmayan dairelerin ilana konulması ve piyasa manipülasyonu gibi şikayetler artmıştı. EİDS ile bu uygulamalara karşı teknik bir filtre devreye giriyor.
Sistem sayesinde yalnızca gerçek mal sahibi veya onun resmi olarak yetkilendirdiği kişi ilan verebilecek. Böylece tüketicinin yanıltılması ve piyasada yapay fiyat artışı oluşturulmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Yetki Belgesi En Fazla 3 Ay Geçerli
Yeni düzenlemeye göre ilan yetkisi süresiz olmayacak. E-devlet üzerinden verilen satış yetkisi en fazla 3 ay süreyle geçerli olacak. Süre sonunda yetkinin yenilenmesi gerekecek.
Bu uygulama, piyasada uzun süre pasif kalan ve güncelliğini yitiren ilanların temizlenmesine katkı sağlayacak. Aynı zamanda mülk sahibinin bilgisi dışında ilan verilmesinin önüne geçilecek.
Başvuru Süreci Nasıl İşleyecek?
Yetki işlemi için e-Devlet üzerinden Web Tapu sistemine giriş yapılması gerekiyor. “Yetki İşlemleri” bölümünden kişi, kendisine, bir yakınına ya da yetkili emlak danışmanına satış yetkisi tanımlayabiliyor.
Yetki tanımlaması tamamlandıktan sonra ilan platformlarında satış ilanı açılabilecek. Bu süreç tamamen dijital ortamda gerçekleşeceği için bürokratik yükün artması beklenmiyor.
Emlak Ofisleri İçin Yeni Sorumluluk Dönemi
Yeni sistemle birlikte emlak ofisleri açısından da disiplin süreci başlayacak. Yetkisiz ilan açan ya da belgesiz işlem yapan aracıların sistem dışında kalması söz konusu olacak.
Bu durum, kayıt dışı çalışan kişilerin sektörden elenmesine ve yetki belgeli emlak danışmanlarının daha güvenli bir ortamda faaliyet göstermesine zemin hazırlayabilir.
Fiyatlarda Gerçekçi Denge Sağlanabilir
Uzmanlara göre piyasadaki çoklu ve şişirilmiş ilanların azalması fiyat algısını da etkileyebilir. Aynı konutun farklı fiyatlarla listelenmesi, tüketici nezdinde kafa karışıklığı yaratıyordu.
İlan sayısının azalmasıyla birlikte arzın daha net görünmesi ve fiyatların gerçek piyasa değerine yaklaşması bekleniyor. Bu durum özellikle büyük şehirlerde fiyat dalgalanmasını sınırlayabilir.
Arsa Satışları da Kapsama Dahil
Düzenleme yalnızca konut satışlarını değil, arsa ilanlarını da kapsıyor. Özellikle yatırım amaçlı arsa alım-satımlarında görülen yanıltıcı ilanların önüne geçilmesi hedefleniyor.
Arsa piyasasında sıkça karşılaşılan “imarlı” ya da “yatırıma hazır” gibi gerçeği yansıtmayan ifadelerin kontrol altına alınması, yatırımcı güvenini artırabilir.
Tüketici Güveni Artabilir
Gayrimenkul alım-satım sürecinde güven en önemli unsurların başında geliyor. Yeni sistem, ilan doğrulama zorunluluğu sayesinde alıcıların karşısına çıkan ilanların güvenilirliğini artırabilir.
Bu durum özellikle şehir dışında yatırım yapmak isteyen vatandaşlar için daha şeffaf bir piyasa ortamı oluşturabilir.
Piyasada Geçici Dalgalanma Bekleniyor
Uygulamanın ilk günlerinde ilan sayısında ani düşüş yaşanması muhtemel görünüyor. Bu durum piyasada kısa süreli bir durgunluk algısı oluşturabilir.
Ancak uzmanlar, sistem oturduktan sonra daha sağlıklı ve şeffaf bir ilan yapısının oluşacağını değerlendiriyor.
Dijital Denetim Dönemi Başlıyor
Gayrimenkul sektöründe dijitalleşme adımları hız kazanırken, EİDS uygulaması bu sürecin en somut adımlarından biri olarak görülüyor. Tapu verileri ile ilan platformlarının entegre çalışması, kontrol mekanizmasını güçlendiriyor.
Önümüzdeki dönemde benzer uygulamaların kiralama, ticari gayrimenkul ve kısa dönemli kiralamalar için de genişletilebileceği konuşuluyor.
Gayrimenkulde Şeffaflık Artacak mı?
15 Şubat’ta başlayacak zorunlu uygulama, gayrimenkul sektöründe uzun süredir tartışılan sahte ilan sorununa karşı önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Yaklaşık 200 bin ilanın sistem dışı kalması ihtimali, piyasada ciddi bir temizlik anlamına geliyor.
Kısa vadede ilan sayısında düşüş ve geçici dalgalanma yaşanabilir. Ancak orta ve uzun vadede daha şeffaf, güvenilir ve denetlenebilir bir konut piyasası oluşması bekleniyor. Yeni dönemin, hem alıcı hem de satıcı açısından daha kontrollü bir gayrimenkul süreci başlatacağı öngörülüyor.