Avrupa’da İltica Kuralları Değişti

Avrupa Parlamentosu, iltica başvurularının daha hızlı sonuçlandırılmasını amaçlayan yeni düzenlemeyi kabul etti. Kararla birlikte Avrupa Birliği genelinde geçerli olacak “güvenli menşe ülkeler listesi” oluşturulacak.
Avrupa Birliği’nde iltica politikalarında köklü bir değişikliğe gidiliyor. Avrupa Parlamentosu Genel Kurulu’nda yapılan oylamada, iltica başvurularının hızlandırılması ve standartlaştırılması amacıyla hazırlanan yeni düzenleme kabul edildi. Düzenleme, “güvenli üçüncü ülke” uygulamasının genişletilmesini ve AB çapında ortak bir “güvenli menşe ülkeler listesi” oluşturulmasını öngörüyor. Karar, göç ve iltica başlıklarında AB içinde uzun süredir devam eden tartışmalara yeni bir boyut kazandırdı.
Avrupa Parlamentosu’ndan kritik oylama
Yeni düzenleme, AP Genel Kurulu’nda yapılan oylamayla kabul edildi.
Oylamada 408 milletvekili “evet” oyu kullandı.
184 milletvekili düzenlemeye karşı çıktı.
60 milletvekili ise çekimser kaldı.
AB genelinde ortak liste dönemi
Kararla birlikte AB ülkeleri için ortak bir güvenli menşe ülkeler listesi oluşturulacak.
Bu liste tüm üye devletler için bağlayıcı olacak.
Amaç, iltica başvurularında farklı uygulamaların önüne geçmek.
Başvuruların değerlendirilme süresi kısaltılacak.
İltica başvuruları hızlandırılacak
Güvenli menşe ülke olarak kabul edilen ülkelerden gelen başvurular öncelikli ele alınacak.
Bu başvuruların daha kısa sürede sonuçlandırılması hedefleniyor.
AB, iltica sistemindeki yükü azaltmayı amaçlıyor.
Yetkililer, sürecin daha etkin işleyeceğini savunuyor.
Listeye giren ülkeler açıklandı
Yeni düzenleme kapsamında bazı ülkeler güvenli menşe ülke olarak belirlendi.
Bangladeş, Kolombiya, Mısır, Kosova, Hindistan, Fas ve Tunus listede yer aldı.
Bu ülkelerden gelen başvurular hızlı prosedüre tabi tutulacak.
Karar, ilgili ülkelerde yankı uyandırdı.
AB aday ülkeleri de kapsama alındı
Düzenlemenin en dikkat çeken maddelerinden biri aday ülkelerle ilgili oldu.
AB’ye aday ülkeler kural olarak “güvenli menşe ülke” sayılacak.
Bu durum, aday ülke vatandaşlarının iltica süreçlerini doğrudan etkileyecek.
Uygulama, genişleme politikasıyla iltica rejimini birbirine bağladı.
Askıya alma mekanizması getirildi
Her ülke otomatik olarak kalıcı biçimde güvenli sayılmayacak.
Silahlı çatışma durumlarında bu statü askıya alınabilecek.
Yüksek iltica kabul oranları da kriterler arasında yer alıyor.
Temel hakları etkileyen yaptırımlar da değerlendirme sebebi olacak.
“Güvenli üçüncü ülke” uygulaması genişliyor
Milletvekilleri, güvenli üçüncü ülke kavramını da onayladı.
Üye devletler belirli şartlar altında bu uygulamayı kullanabilecek.
Başvurular, başvuru sahibinin AB dışındaki güvenli bir ülkede korunma imkânı olup olmadığına göre değerlendirilecek.
Bu uygulama, geri gönderme süreçlerini hızlandırabilir.
Üye devletlere esneklik tanındı
Yeni düzenleme, üye ülkelere belirli ölçüde takdir yetkisi veriyor.
Ancak bu yetki ortak AB kurallarıyla sınırlandırıldı.
Amaç, keyfi uygulamaların önüne geçmek.
AB Komisyonu süreci yakından izleyecek.
Göç baskısına karşı ortak adım
AB, artan göç baskısını ortak politikalarla yönetmek istiyor.
Özellikle son yıllarda iltica başvurularındaki artış dikkat çekiyor.
Yeni düzenleme, bu baskıyı azaltmayı hedefliyor.
Sınır ülkelerinin yükünün hafifletilmesi amaçlanıyor.
İnsan hakları tartışması
Karar, insan hakları savunucularının da gündeminde.
Bazı çevreler, güvenli menşe listelerinin bireysel durumları göz ardı edebileceğini savunuyor.
Hızlandırılmış prosedürlerin adil olup olmadığı tartışılıyor.
AP’deki karşı oyların temelinde bu kaygılar yer aldı.
AB içi siyasi dengeler etkilendi
Oylama sonuçları, AP içindeki görüş ayrılıklarını da ortaya koydu.
Göç konusunda sert önlemleri savunan gruplar kararı destekledi.
Daha liberal yaklaşımlar ise eleştirel tutum sergiledi.
Göç başlığı, AB siyasetinde belirleyici olmaya devam ediyor.
Uygulama süreci yakından izlenecek
Düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte uygulama süreci başlayacak.
Üye ülkelerin mevzuatlarını uyumlaştırması gerekecek.
AB Komisyonu düzenli raporlar hazırlayacak.
İlk sonuçların kısa sürede görülmesi bekleniyor.
Avrupa Parlamentosu’nda kabul edilen bu düzenleme, AB’nin iltica politikasında yeni ve daha katı bir dönemin habercisi olarak değerlendiriliyor. Güvenli menşe ülkeler listesi ve aday ülkelerin kapsama alınması, iltica başvurularını önemli ölçüde etkileyecek. Ancak uygulamanın insan hakları boyutu ve sahadaki sonuçları, önümüzdeki dönemde AB içinde yeni tartışmaların da kapısını aralayacak.